NIK wykryła nieprawidłowości w WOT. Dobra ocena działań przy powodzi

Gotowość wojsk sprawdza się zarówno w planach obronnych, jak i podczas kryzysów. Kontrola Wojsk Obrony Terytorialnej przyniosła niejednoznaczny obraz: wykazała problemy w przygotowaniu formacji, ale pozytywnie oceniła jej działania kryzysowe w czasie pokoju.

Kontrola NIK obejmowała lata 2023–2025. Inspektorzy sprawdzili planowanie rozwoju WOT, strukturę jednostek, wyposażenie i stan sprzętu, a także szkolenia rotacyjne oraz przygotowanie żołnierzy do działania w sytuacjach kryzysowych. Oceniali, czy te procesy pozwalają skutecznie realizować zadania formacji.

WOT to piąty rodzaj Sił Zbrojnych RP. Żołnierze mają wspierać obronę państwa, pomagać w ochronie ludności i usuwaniu skutków klęsk żywiołowych, chronić mienie, brać udział w poszukiwaniach oraz ratować zdrowie i życie.

Kontrolerzy sprawdzili dowództwo i cztery brygady WOT

Kontrolą objęto Dowództwo WOT oraz cztery brygady: 16. Dolnośląską, 11. Małopolską, 1. Podlaską i 4. Warmińsko-Mazurską. NIK badała również cele i kierunki rozwoju formacji oraz nadzór Ministra Obrony Narodowej nad realizacją jej zadań.

Wyniki wskazały na szereg nieprawidłowości dotyczących przygotowania i funkcjonowania WOT. Jednocześnie pozytywnie oceniono działania w ramach zarządzania kryzysowego w czasie pokoju. Przykładem była operacja FENIKS, związana z usuwaniem skutków powodzi w 2024 roku. Wzięło w niej udział ponad 15 tys. żołnierzy WOT.

Więcej aktualności z Polski znajdziesz na stronie głównej pl.news.

Zalecenia dotyczą dokumentów, zdolności i dowodzenia

NIK zarekomendowała sprawdzenie, czy dokumenty regulujące działanie i wykorzystanie WOT są aktualne, poprawne i spójne. Wskazała też na potrzebę oceny zdolności poszczególnych oddziałów i pododdziałów oraz ponownego przeanalizowania założeń rozwoju formacji z uwzględnieniem położenia jednostek i zagrożeń dla bezpieczeństwa państwa.

Wśród zaleceń znalazły się również:

• pilne podporządkowanie WOT Szefowi Sztabu Generalnego Wojska Polskiego;
• usprawnienie nadzoru, kontroli i monitorowania zadań formacji.

Po kontroli trwały prace nad planem i szkoleniami

Po zakończeniu kontroli MON wdrażało narzędzie służące do nadzoru, kontroli i oceny realizacji celów Programu Rozwoju Sił Zbrojnych RP. Prowadzono także prace nad aktualizacją Planu Rozwoju WOT na lata 2025–2039 oraz analizowano zasady określające potrzeby w zakresie zasadniczego sprzętu wojskowego. Dowództwo WOT przeglądało programy szkolenia.

Znaczna część ustaleń kontroli została objęta klauzulami tajności. Wystąpienia pokontrolne skierowane do dowódców brygad oznaczono jako „Zastrzeżone”, a dokumenty dla Dowódcy WOT i Ministra Obrony Narodowej oraz informację o wynikach kontroli – jako „Tajne”. O wynikach poinformowano między innymi Prezydenta, Prezesa Rady Ministrów, ministra obrony i właściwe komisje sejmowe.

na podstawie: Najwyższa Izba Kontroli.