Sztab Generalny ostrzega przed smurfingiem. Tak działa farma kont

Fałszywe profile mogą działać jak zorganizowana sieć, która jednocześnie publikuje, komentuje i udostępnia tę samą narrację. Sztab Generalny Wojska Polskiego wyjaśnił, na czym polega smurfing i jak rozpoznawać go w mediach społecznościowych. Wojsko zwraca uwagę na skoordynowaną aktywność kont oraz treści obliczone na wywołanie silnych emocji.

Jedna narracja, wiele pozornie niezależnych profili

Sztab Generalny WP określa smurfing jako działanie polegające na wykorzystaniu wielu połączonych kont w mediach społecznościowych do masowego powielania określonej informacji. Profile mogą wyglądać jak niezależne osoby, choć w rzeczywistości są elementami jednej sieci, nazywanej farmą kont.

„W świecie walki informacyjnej jesteśmy świadkami codziennego smurfingu” – przekazał Sztab Generalny WP w serwisie X.

Według wyjaśnień sztabu mechanizm ten służy budowaniu narracji i dezinformacji. Duża liczba podobnych wpisów, komentarzy i udostępnień może sprawiać wrażenie, że dana opinia jest powszechna, spontaniczna i szeroko popierana. O skali poparcia nie musi jednak świadczyć liczba aktywnych profili, jeśli konta są ze sobą skoordynowane.

Sztab Generalny wskazuje, że określenie „smurfing” ma kilka źródeł. W świecie przestępczości finansowej oznacza rozdrabnianie pieniędzy na mniejsze kwoty i przekazywanie ich przez kolejnych pośredników, aby utrudnić ustalenie ich pochodzenia. Wojsko przywołuje również skojarzenie z grami, w których doświadczony gracz zmienia nazwę lub tożsamość, by rywalizować z mniej doświadczonymi uczestnikami.

Kto może tworzyć sieci fałszywych kont

W komunikacie Sztab Generalny WP wymienia kilka elementów, które mogą występować w tego rodzaju operacjach. Jednym z nich są wrogie podmioty państwowe, korzystające z usług agencji PR albo zorganizowanych grup. Takie działania mają polegać na prowadzeniu wielu profili jednocześnie, z odmiennymi nazwami i opisami, aby utrudnić rozpoznanie wspólnego źródła.

Kolejnym elementem może być operator obsługujący sieć. Według sztabu wykorzystuje on automatyzację przypominającą działanie spamu do publikowania dużej liczby postów, komentarzy i udostępnień. Część zadań może wykonywać bot lub inny system automatyczny, a konto może być obsługiwane częściowo albo całkowicie przez oprogramowanie.

Sztab opisuje farmę kont jako sieć wzajemnie powiązanych fałszywych profili. Konta te mogą komentować swoje wpisy, udostępniać publikacje innych profili z tej samej grupy i wzmacniać przekaz, mimo że z zewnątrz sprawiają wrażenie niezależnych użytkowników.

Te sygnały mogą wskazywać na skoordynowaną aktywność

Sztab Generalny WP radzi, by przy ocenie podejrzanej narracji zwracać uwagę nie tylko na samą treść, lecz także na sposób działania profili. Za sygnał ostrzegawczy uznano przede wszystkim niemal jednoczesne publikowanie lub reagowanie przez wiele kont. Jeśli liczne profile zaczynają w tym samym czasie zamieszczać podobne wpisy albo odpowiadać na tę samą informację, może to wskazywać na koordynację.

Wojsko wymienia także inne cechy, które warto sprawdzać:

• identyczne lub bardzo podobne teksty publikowane na wielu profilach;
• kopiowanie wpisów, komentarzy i innych treści;
• niewielka liczba znajomych lub obserwujących przy jednoczesnej intensywnej komunikacji z określoną grupą kont;
• podobne profile utworzone w zbliżonym czasie;
• powtarzalny sposób działania wielu kont.

Sama obecność jednej z tych cech nie przesądza jeszcze o tym, że profil jest fałszywy. Zestawienie kilku sygnałów może jednak uzasadniać ostrożność i dokładniejsze sprawdzenie źródła informacji. Sztab zaleca analizowanie sieci powiązań, a nie tylko pojedynczego wpisu.

Emocjonalny przekaz wymaga dodatkowej weryfikacji

Wojskowa publikacja dotyczy przede wszystkim sytuacji, w której w internecie szybko rozprzestrzenia się informacja wywołująca silne emocje. Sztab Generalny zaleca wtedy sprawdzenie, w jaki sposób budowana jest dana narracja, oraz porównanie treści publikowanych przez różne profile.

„Ważne: zachowaj czujność w sytuacji rozlewu po Internecie informacji gorącej, wzburzającej emocje” – ostrzegł Sztab Generalny WP.

Jedną z podanych metod jest wpisanie fragmentów tekstów publikowanych przez podejrzane profile do wyszukiwarki. Pozwala to sprawdzić, czy te same sformułowania pojawiają się w wielu miejscach i czy nie są masowo kopiowane. Dla odbiorcy oznacza to konieczność wstrzymania się z dalszym udostępnianiem treści, zanim zostanie sprawdzone jej pochodzenie.

Sztab Generalny nie wskazał w komunikacie konkretnej kampanii ani nie przypisał opisanych działań do jednego państwa, ugrupowania czy wydarzenia. Przekazał natomiast ogólne zasady rozpoznawania smurfingu jako elementu walki informacyjnej i dezinformacji. Weryfikacja powinna obejmować zarówno treść wpisu, jak i aktywność kont, które ją rozpowszechniają.

na podstawie: Sztab Generalny WP (X).