Prezes UODO apeluje do prezydenta. Chodzi o szybsze blokowanie treści

Fałszywe zdjęcie lub nagranie może dziś powstać w kilka chwil, a jego rozpowszechnienie potrafi bezpowrotnie naruszyć prywatność dziecka. Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych Mirosław Wróblewski zwrócił się do Prezydenta RP o poparcie rozwiązań, które mają usprawnić walkę z nielegalnymi materiałami w internecie. Szczególne znaczenie ma możliwość szybkiego blokowania treści związanych z seksualnym wykorzystywaniem małoletnich.

W piśmie do głowy państwa prezes UODO wskazał rozwiązania przygotowane podczas prac nad przepisami wdrażającymi w Polsce unijny akt o usługach cyfrowych, czyli DSA. Chodzi o skuteczniejsze reagowanie na materiały naruszające prawo oraz lepszą ochronę danych osobowych, zwłaszcza wizerunku dzieci i nastolatków.

Deepfake coraz częściej dotyka dzieci i młodzieży

Rozwój narzędzi sztucznej inteligencji ułatwia tworzenie zmanipulowanych zdjęć i nagrań. Szczególnie niebezpieczne są materiały przedstawiające osoby w intymnych sytuacjach, także takie, które nigdy nie miały miejsca. Ich publikacja może naruszać nie tylko przepisy o ochronie danych, lecz także prywatność, godność, cześć i dobre imię.

UODO przypomniał sprawę uczniów szkoły podstawowej, którzy wygenerowali fałszywe nagie zdjęcie koleżanki, a później zachęcali inne osoby do jego rozpowszechniania. Mirosław Wróblewski zawiadomił wówczas organy ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa. Przypadek pokazał, że dostępne dla młodych użytkowników narzędzia mogą zostać wykorzystane do poważnej ingerencji w życie i wizerunek dziecka.

Samo karanie sprawców nie wystarcza, ponieważ materiał może trafić do wielu osób, zanim postępowanie zostanie zakończone. Dlatego urząd wskazuje również na potrzebę rozwijania metod rozpoznawania zmanipulowanych treści, edukacji cyfrowej oraz szybkiej procedury reagowania.

Ministerstwo Edukacji Narodowej uwzględniło postulaty prezesa UODO w programie nauczania dla klas 4–6 szkół podstawowych. Wśród omawianych zagadnień znalazły się cyberprzemoc, hejt, deepfake, kradzież tożsamości, phishing, child grooming, szantaż oraz korzyści i zagrożenia związane ze sztuczną inteligencją i wirtualną rzeczywistością.

Nowe przepisy mają przyspieszyć usuwanie najgroźniejszych materiałów

Podczas prac nad ustawą zmieniającą przepisy o świadczeniu usług drogą elektroniczną UODO zabiegał o szczególny tryb postępowania w najpoważniejszych sprawach dotyczących bezpieczeństwa dzieci i młodzieży.

Projekt przewidywał możliwość nadania decyzji o usunięciu nielegalnych treści rygoru natychmiastowej wykonalności, jeżeli ich rozpowszechnianie mogło stanowić przestępstwo określone między innymi w art. 200 § 3 i 5, art. 200a lub art. 200b Kodeksu karnego. Według UODO katalog ten nie obejmował jednak wszystkich czynów związanych z pornografią z udziałem małoletnich ani z wykorzystywaniem ich wizerunku. Chodziło o przestępstwa wskazane w art. 202 § 3–4c Kodeksu karnego.

Prezes urzędu domagał się usunięcia tej luki. 3 września 2026 roku Komisja Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii przyjęła odpowiednią poprawkę. Za jej przyjęciem zagłosowali wszyscy posłowie uczestniczący w posiedzeniu.

Jeżeli rozwiązania zostaną uchwalone i zaczną obowiązywać, decyzje dotyczące najpoważniejszych materiałów będą mogły być wykonywane szybciej niż w zwykłym trybie. Dla osób, których wizerunek został bezprawnie wykorzystany, może to oznaczać krótszy czas dostępności treści, choć samo przyjęcie poprawki nie jest jeszcze równoznaczne z wejściem przepisów w życie.

Prezes UODO prosi o poparcie dla wdrożenia DSA

Mirosław Wróblewski zwrócił się do Prezydenta RP o poparcie ustaw przygotowanych w związku z wdrażaniem aktu o usługach cyfrowych. UODO ocenia, że przepisy mogą wzmocnić ochronę danych osobowych i ograniczyć wykorzystywanie nowych technologii do bezprawnego naruszania prywatności.

W stanowisku skierowanym do prezydenta podkreślono, że projektowane rozwiązania były konsultowane z organem ochrony danych osobowych i uzyskały jego pozytywną opinię pod kątem ochrony danych oraz praw podstawowych dzieci. Wsparcie głowy państwa ma dotyczyć nie tylko samych ustaw, lecz także dalszych działań przeciwko zagrożeniom cyfrowym.

Prezes UODO zadeklarował dalszą pomoc ekspercką przy tworzeniu systemu ochrony użytkowników internetu. Szczególne znaczenie będzie miało połączenie szybkiego reagowania na nielegalne treści z edukacją, ponieważ skuteczne usunięcie materiału nie zawsze usuwa szkody wyrządzone osobie, której wizerunek wykorzystano.

na podstawie: Urząd Ochrony Danych Osobowych.